Bianca Boer en Daniel Dee over hun inzet voor Rotterdammers die eenzaam sterven

Rotterdam - “Het is gewoon heel erg fijn dat we een Rotterdammer die eenzaam is gestorven een mooi afscheid kunnen geven, dat we in onze stad een mate van menselijkheid kunnen tonen.” Aan het woord is Bianca Boer van Stichting de Eenzame Uitvaart Rotterdam (dEUR). Daniel Dee knikt bevestigend. Boer en Dee zorgen er sinds 2022 voor dat Rotterdammers zonder nabestaanden een waardige begrafenis of crematie krijgen.

Door Emile van de Velde

Bij elke eenzame uitvaart in Rotterdam wordt een verslag geschreven, een foto gemaakt en draagt een Rotterdamse dichter een speciaal gedicht voor als eerbetoon aan de overledene. Het resultaat verschijnt op eenzameuitvaartrotterdam.nl én op de havenloods.nl. Omdat we geen enkele Rotterdammer eenzaam het graf in willen laten gaan.

Pool van 17 dichters

“We hebben een pool van 17 dichters. Voorwaarde is dat ze met hun werk ook echt gepubliceerd zijn, dat het mensen zijn die kwaliteit leveren. Ik durf wel te zeggen dat elke goede dichter van Rotterdam in onze pool zit”, vertelt Daniel Dee, zelf voormalige staddichter van Rotterdam.

Rien Vroegindeweij

Stichting de Eenzame Uitvaart Rotterdam werd in 2007 opgericht door Rien Vroegindeweij. Na een periode waarin de gemeente er geen budget meer voor over had, zijn Bianca Boer en Daniel Dee er in 2022 weer mee verder gegaan. Samen met de gemeente en Salet Uitvaartverzorging. De uitvaarten verhuisden vorig jaar van St. Laurentius naar de Algemene Begraafplaats Crooswijk.

Wat is een eenzame uitvaart?

Boer vertelt hoe een eenzame uitvaart tot stand komt. “Als er iemand overleden wordt gevonden en er melden zich geen nabestaanden, gaat de gemeente Rotterdam op zoek of er toch niet ergens familieleden zijn. Op het moment dat die er zijn, dat kunnen ook buren of vrienden zijn, is het geen eenzame uitvaart. Pas als er écht niemand is (of ermee te maken wil hebben) krijgen wij er bericht van. Tijdens de uitvaart is er iemand van de gemeente bij, van Salet, van de begraafplaats. En wij. Soms komen er toch nog mensen om de laatste eer te bewijzen. Dan hebben oud-collega’s ervan gehoord. Of bijvoorbeeld verzorgers, of de huisarts. De overledene komt aan in een rouwauto en vervolgens gaan we achter de baar aan naar het graf. Daar wordt het gedicht voorgedragen. Soms is er nog muziek. En dan nemen we afscheid. We gooien ook weleens een handje zand op de kist. Of mensen nemen een bloemetje mee.”

Baby Lora

Dee vertelt over baby Lora. Het kindje dat op de dag van haar geboorte overleed en waarvan de ouders, Bulgaarse migranten, niet meer te traceren waren. “Toen waren er gelukkig wel veel mensen. Bij de uitvaartondernemer hadden mensen hun vrije dag opgegeven, van onze kant kwamen er extra veel mensen, er waren knuffels, kinderkleertjes, bellenblaas en bloemen. Daarna zijn we koffie gaan drinken en hebben we met elkaar zitten praten. Dat doen we vaker hoor, gelukkig wel, want zoiets hakt er wel in. Ik heb één keer eerder een overleden baby meegemaakt, in de periode dat dEUR niet bestond. Daar heb ik toen als stadsdichter aandacht aan besteed.”

Mateusz

Boer: “Ik houd wel echt rekening met mijn agenda van de rest van de dag als we een begrafenis hebben. Ik vind het vooral mooi om er te zijn. Fijn dat we er kunnen staan voor iemand. Dat weegt zwaarder dan het feit dat het moeilijk is. Ik zal Mateusz bijvoorbeeld nooit vergeten. Hij stierf in een tentje in het Kralingse Bos. Ik kom daar best vaak langs en nog steeds denk ik aan hem. Dan besef ik dat daar achter die struiken toch mensen moeten slapen, dat daar hele levens verstopt zijn.”

Oudere mannen die zichzelf verwaarlozen

Boer en Dee wagen zich niet aan het signaleren van trends. Ja, dat het vaak oudere mannen zijn die zichzelf verwaarloosden, problemen hadden met alcohol. En dat er een stuk meer uitvaarten zijn dan in de vorige periode dat Rotterdam eenzame uitvaarten organiseerde. Dee: “In die eerste periode was ik er als dichter bij betrokken, toen waren er gemiddeld drie uitvaarten per jaar. In 2023 hadden we er 24.” Boer: “Vermoedelijk waren dat de naweeën van corona. Nu zitten we gemiddeld op 10 à 12 uitvaarten per jaar. Dit jaar hebben we er tot oktober zes gehad. Nee, op dit moment staat er geen nieuwe in de agenda. Gelukkig maar.”

Zie ook eenzameuitvaartrotterdam.nl.