De verhalen die Loes Luca altijd vertelde, bleken best bijzonder

Rotterdam - ‘Kijk maar even rond hoor, er is veel te zien hè’, roept Loes Luca terwijl ze thee gaat zetten. En daarna ook even haar doktersafspraak naar ietsje later verschuift, zodat er meer tijd voor het interview is. Af en toe slikt ze een aspirientje. Ze is onlangs van de fiets gevallen, speelt haar nieuwe voorstelling ‘Uit het hoofd’ soms met pijnstillers. Maar ze speelt wél. Altijd. Soms voor een halfvolle zaal ergens in het land, soms in een uitverkocht oude Luxor in haar eigen Rotterdam. Loes Luca is deze week onze Rotterdammer van de Week.

Door Emile van de Velde

Loes Luca en het publiek

Vermoedelijk is Loes Luca de populairste actrice van Nederland. Haar onwaarschijnlijk veelzijdige loopbaan zorgde ervoor dat zowat iedereen haar leuk vindt. En leverde haar karrenvrachten aan prijzen en onderscheidingen op. Maar dat betekent niet meteen dat de zalen altijd vol zitten.

“Er komt geen hond meer naar het theater joh, mensen letten op de centjes hè. Ik stond voor 50 mensen in Gemert. En in Overasselt was de loterij die na mij kwam populairder dan mijn optreden. Het leven van een beroemd actrice in Nederland is... euh... gevarieerd zal ik maar zeggen. Het oude Luxor zat wel vol. Wat was dat heerlijk zeg. Het publiek was geweldig, stil op de juiste momenten, lachen als dat de bedoeling was.”

Lees verder onder de foto.

Loes Luca grijpt naar de fles, niet voor het eerst en niet voor het laatst in de voorstelling ‘Uit het hoofd’. Kaatje Kooij probeert haar te souffleren en bij de les te houden. Foto: Carel van Hees

Loes Luca wordt geboren

‘Uit het hoofd’ begint als kleine Loes uit haar wieg naar boven kijkt. ‘Daar krijgen we nog heel wat mee te stellen’, denkt de baby als ze de gezichten van haar ouders ziet. Het is 1953. Dat het centrum van Rotterdam nog plat ligt vanwege het bombardement in 1940 dringt nauwelijks door in het kleine wereldje waarin Loes opgroeit.

“Ik ben opgegroeid aan de Vlietkade in het Crooswijkse gedeelte van Kralingen, zoals ik het altijd noem. Het was zoals je in de voorstelling ziet: we woonden bij opoe in en ik sliep in de achterkamer. Ik was altijd buiten aan het spelen, de hele buurt hield elkaar in de gaten. Televisie keken we bij de schoenmaker thuis. Jan heette die, er gingen rare verhalen over hem rond, dat zijn vrouw hem van onderen waste. We kwamen eigenlijk amper de buurt uit, opa en oma woonden er ook. Als we op vakantie gingen, was dat naar de Kralingse Plas.”

Loes Luca ontdekt dat Rotterdam groter is, én wordt artiest!

Het gezin verhuist naar de westkant van de stad. Later, nadat bleek wat er nou toch voor aparts met haar vader was, gaan Loes en haar moeder naar Overschie. Loes ontdekt dat ze wil zingen. En dansen. En toneelspelen.

“Ik was dertiende toen we naar de ‘s Gravendijwal verhuisden. Toen leerde ik ook het centrum van Rotterdam kennen. En ik kwam erachter wat ik wilde worden. Ik ging naar de zondagsschool, alleen maar omdat je daar mocht zingen. Ik heb een tante die maar ietsje ouder dan mij is en als het songfestival was, moest zij kijken terwijl ik alle liedjes van alle landen uitvoerde. Ik ging naar de jeugdtoneelschool. We speelden op de Lijnbaan, iedereen liep gewoon door. Later ging ik ook vaker uit. Naar de Eksit. En de Tudor Bar. Daar was het weleens grimmig, dan zei mijn vriendin ‘even bukken, ze gaan schieten’. Ik was hippie, liep op blote voeten en had geen beha aan. Nou hoefde dat ook niet bij die krentenbolletjes van mij hoor. Ik herinner me het Rotterdam van toen wel als een redelijk saaie stad trouwens.”

Loes Luca wordt beroemd, is lang weg maar komt terug in Rotterdam

Buiten Rotterdam werd het minder saai. Eerst ging Loes nog een tijdje als au pair naar Parijs. Daarna belandde ze in Utrecht, in de theaterwereld. Ze leerde mensen kennen die diepe indruk op haar maakten, en vaak nu nog vrienden zijn. Nog later ging ze in Amsterdam wonen. Ze deed zo ongeveer alles wat je in haar vak kunt doen. Uiteindelijk kwam ze terug, naar een huis op een pleintje aan de Schie in Rotterdam-West. waar ze nu nog steeds woont.

“Ik was twintig jaar uit de stad weggeweest, maar ben altijd van Rotterdam blijven houden. Natuurlijk! Ik ben altijd naar dat oude buurtje in Kralingen blijven terugkomen. Op een gegeven moment zei mijn financieel adviseur ‘je moet een huis kopen’. Ik zag dit huis en werd verliefd, heb het voor 180.000 gulden gekocht. Ik heb hier altijd mensen over de vloer, hou van drukte. Als het licht nog brandt, is de bar nog open. Ik heb hier alles, doe mijn boodschappen in de buurt. En één keer in de week ga ik met vrienden naar de grote markt op de Binnenrotte. ‘Hermanos del mercado’ noemen we ons groepje. Verder ga ik naar de bios, probeer ik zoveel mogelijk nieuwe restaurants uit en ga naar Steijn of Rijke en De Wit als ik iets wil drinken. Och, er is zoveel leuks tegenwoordig. Veel meer dan in die saaie stad van vroeger. Kino, Bonaparte, Walhalla, het Luxor Theater.”

Lees verder onder de foto.

Loes Luca thuis. Bij het altaartje dat ze heeft gemaakt voor mensen die haar ontvallen zijn. Van Jules Deelder tot Willem Breuker en van haar moeder tot Harald van der Lubbe, haar grote liefde.

Loes Luca speelt haar leven

In het oude Luxor Theater is Loes Luca dit weekend voor de tweede keer in een maand te zien met ‘Uit het hoofd’, een voorstelling over haar leven. Ze speelt de voorstelling samen met de jonge Rotterdamse actrice Kaatje Kooij, die de rol van souffleur op zich neemt. Er wordt gedanst, gezongen, gelachen en gehuild. Het gaat over het Rotterdam van vroeger, over de verhalen van opoe, een vader die eigenlijk op mannen valt, over de moeilijke jaren toen haar moeder dementeerde, en de vreselijk tijd nadat haar grote liefde Harald was overleden.

“Het einde heb ik 23 keer veranderd. Ik wilde gewoon niet dat het eindigde met de dood van Harald. Ik heb toen écht een jaar alleen maar in mijn treurstoel gezeten. Als ik dat speel, overvalt me soms weer dat verdriet. Op het podium. Ik wilde niet dat het publiek daarmee de zaal uit gaat. De voorstelling is bij toeval ontstaan. Het is niet zo dat ik op mijn 69e terug wilde kijken op mijn leven of zo. Het komt door Maria Goos, briljant tekstschrijver en goede vriendin. Zij zei op een gegeven moment dat al die verhalen die ik over vroeger vertelde echt niet normaal zijn, maar juist heel bijzonder. Ik heb dat nooit zo in de gaten gehad, ik wist niet beter. Toen zijn Maria en ik samen twee weken in een hotelletje in Parijs gaan zitten en kwam dit eruit. Ik ga echt met de billen bloot op het podium. Het is zó leuk om te doen. Of het nou in Gemert is voor anderhalve paardenkop, of in een vol Luxor.”

Loes Luca is zondag 30 oktober met ‘Uit het hoofd’ te zien in het oude Luxor Theater. Als je daar niet heen kunt, zijn er gelukkig nog meer kansen. In november kun je ook nog gaan kijken in Papendrecht, Delft of Spijkenisse.