Zangeres Ntjam Rosie: ‘Ik ben gewoon heel veel’

Rotterdam - Ntjam Rosie werd 43 jaar geleden geboren in Kameroen. Op haar negende verhuisde ze naar Maastricht, tien jaar later naar Rotterdam. Nu brengt ze een nieuw album uit, dat haar eigen naam draagt. Geen strak afgekaderd concept, maar een plaat waarop álle facetten van de zangeres er mogen zijn. Net als in Rotterdam. Daarna start de bijbehorende Who I Am-tour, met op 19 juni een optreden in Grounds.

Door Britte Kramer

Hoe Rotterdams ben je?

“Die vraag heb ik mezelf vaker gesteld. Ik ben een trotse Rotterdamse en voel me hier thuis in al mijn facetten: mijn introverte deel kan zichzelf zijn, maar de artistieke ik ook.”

Waar kom je graag?

“In de eettentjes op de Kruiskade. Multiculti vind ik het leukste dat er is. Stel je voor dat je alleen Bram Ladages en hutspot hebt - zo saai! Het lied Whose I Am is voor mij bijna een Kruiskademix, met Haïtiaanse kompa en een beetje zouk, salsa en jazz. Echt Rotterdam in een liedje!”

Waar schrijf je?

“Ik zit graag met mijn gitaar op mijn plekje in het Kralingse Bos. Dan zie ik geen stad, maar alleen water en de boom die over me heen valt. Alsof ik weer even terug in het oerwoud ben. In het lied Fefel Ôsôé - By Streams of Water zing ik over dat gevoel. In het Bulu. Ik probeer het gevoel van die taal in mijn mond krampachtig vast te houden Ook al versta je het niet, je kunt er wel iets bij voelen. In het outro hoor je het ook. Daar probeert mijn overgrootmoeder, 106 was ze, uit te leggen wat Ntjam betekent. Die naam gaf zij me. Haar moeder heette zo.”

Ntjam is dus geen artiestennaam?

“Zeker niet. Voor mijn gevoel werd ik op mijn negende ontworteld. Met mijn naam hield ik heel erg vast aan dat stukje Kameroen. Later ben ik het Westerse stuk, Rosie, gaan ontwikkelen en omarmen. I love being European, maar ik wil dat je nevernooit vergeet dat ik een Afrikaanse ben. En als je benieuwd bent hoe je het uitspreekt, móét je wel in gesprek met mij.”

Je studeerde Wereldmuziek aan het conservatorium.

“Ja, ik wilde eigenlijk naar de afdeling Popmuziek, net zoals Madonna worden. Uiteindelijk bleek die afwijzing de beste die ik ooit heb gehad. De beoordelaar zei: ‘Jij zou je hier niet thuis voelen. Probeer de afdeling Wereldmuziek maar.’ Gatver, dacht ik. Waar stuurt deze mevrouw mij naartoe? Met hangende poten ging ik naar de auditie.”

Hoe ging dat?

“Slecht. Maar ik moest en zou naar het conservatorium. Er was geen plan B, dus ik heb mezelf enorm lopen verkopen. Jan Hartong was erbij - een rots voor de afdeling Wereldmuziek. Hij zag mijn rok uit Kameroen en vroeg waar ik vandaan kwam. Zo begon mijn carrière: door een docent die me zág. Ik hou sowieso van leraren. Het is zo’n mooi vak, ze zijn zo belangrijk.”

Waarom nu een album met je eigen naam?

“Al bijna twintig jaar maak ik om de twee of drie jaar een album met een projectnaam. Dit keer had ik geen zin om weer iets te verzinnen. Ik wilde geen thema; gewoon Ntjam Rosie. Dit project gaat heel erg om mij. Maar door mijn verhalen te delen, wil ik laten weten dat ik jóú ook zie. Dat jij er ook mag zijn.”

Wie of wat is Ntjam Rosie dan?

“Veel verschillende dingen in één. Verschillende muziekstijlen, culturen, rollen in het leven. Het album gaat een beetje over mij, een beetje over mijn geloof, over moeder zijn, over mijn immigrantschap, over hoe het is om een stadse vrouw te zijn… Dat is wie ik ben: ik ben gewoon heel veel. Tegelijkertijd ben ik niet zo’n schreeuwer. Het album is eigenlijk een uitnodiging om me te leren kennen.”

Waarom heb je dit album gemaakt?

“Als je gek wil worden, moet je een plaat opnemen. Die tijdsdruk is zenuwslopend voor een artiest. Maar ik ga erdoorheen omdat ik weet wat er aan de andere kant is. Dat je iemand blijer kan maken, eindelijk wél kan laten huilen of kan laten voelen dat-ie niet alleen is. Onze wereldleiders doen vreselijke dingen en ik vind dat we ons moeten verzetten. Ik sta niet op de barricaden, maar dit voelt als het stukje in de keten waaraan ik kan bijdragen. De reden dat ik nog muziek maak, is om zielen te helen. En om zij die wél op de barricaden staan op te vangen.”