Nog geen betaalbare oplossing voor erfpacht, wel gat van 200 miljoen euro in Rotterdamse begroting

Rotterdam - Het Rotterdamse college heeft zich rijk gerekend met de opbrengsten van erfpacht. Een betaalbare oplossing voor erfpacht wordt daardoor moeilijker te vinden. Daarom willen GroenLinks en de PvdA, samen met andere oppositiepartijen, spoedig in debat over een gat in de begroting van 200 miljoen euro.

In Rotterdam hebben 25.000 tot 30.000 huishoudens te maken met erfpacht. Sommige huizen, bedrijfsruimten of kantoren staan namelijk niet op eigen grond, maar op erfpachtgrond. Deze grond is door de gemeente in erfpacht tegen betaling van een (jaarlijkse) canon, een vergoeding voor het gebruik van de grond.

In de afgelopen maanden is duidelijk geworden dat veel van deze Rotterdammers in grote onzekerheid leven door mogelijk torenhoge kosten bij het aflopen van hun erfpachttermijn. De Rotterdamse fracties van GroenLinks en de PvdA vinden het van groot belang dat er snel meer duidelijkheid komt en bovenal dat het afkopen van de erfpacht geen astronomische rekening oplevert voor bewoners.

Oplossing voor bewoners nog niet in zicht

In de raad wordt al sinds 2023 gesproken over hoe het erfpachtbeleid op een goede, eerlijke manier vormgegeven kan worden. Begin 2024 kondigde het college aan dat zij een erfpachtproject zouden starten. In hetzelfde jaar ontvingen 250 erfpachters een brief met een voorstel voor afkoop. Dit leidde tot veel verontruste reacties in de stad en in de raad, waarna is afgesproken éérst opties nader uit te zoeken en geen onomkeerbare stappen te zetten die financiële consequenties hebben. Astrid Kockelkoren (GroenLinks): “Onze fracties waren zeer onaangenaam verrast over de €200 miljoen die het college heeft ingeboekt als erfpachtopbrengsten. Zonder heldere toelichting en onderbouwing. Ik geloof niet dat dit betaalbaar en realistisch is voor Rotterdammers met een woning op erfpachtgrond.”

GroenLinks en PvdA eisen transparantie

Het college heeft zichzelf rijk gerekend met de gok dat veel erfpachters zullen kiezen voor afkoop, met hoge taxaties en met tarieven van wel 25 tot 40% hoger dan in andere steden. Het is gebruikelijk dat financiële meevallers en tegenvallers door het college in de voorjaarsretraite worden beslecht en vervolgens worden verwerkt in de voorjaarsnota. Co Engberts (PvdA): “Een tegenvaller van dit formaat moet zo snel mogelijk in de raad besproken worden, niet in de achterkamers. Wij willen op een transparante wijze de kaders in beeld krijgen om tot een betaalbare oplossing voor bewoners met erfpacht te komen.”

Ravijnjaar in aantocht

Een betaalbare oplossing voor erfpachters gaat ergens anders in de stad namelijk pijn doen. Het zogenaamde ravijnjaar, waarin de geldstroom uit Den Haag flink kleiner wordt, is immers al volgend jaar. ‘De huidige coalitie, met Leefbaar Rotterdam voorop, heeft de afgelopen jaren veel bezuinigd op het sociale weefsel van onze stad’, aldus GroenLinks en de PvdA. Zij willen koste wat het kost voorkomen dat de erfpachtkwestie leidt tot nog meer bezuinigingen. Ze roepen de coalitiepartijen op om niet de achterkamers in te duiken, maar open het debat in te gaan. Rotterdammers mogen verwachten dat het stadsbestuur zich niet rijk rekent met erfpachtopbrengsten, maar met realistische en betaalbare oplossingen komt.