Foto:

Jelle Simons onderzoekt spionageactiviteiten van Rotterdams verzet in Tweede Wereldoorlog

Rotterdam - De Rotterdamse militair historicus Jelle Simons is voortdurend op zoek naar documenten en andere tastbare bewijzen om een beeld te krijgen van spionageactiviteiten die Rotterdamse verzetsmensen tijdens de oorlog in opdracht van de Nederlandse Inlichtingendienst verrichtten. "Het interviewen van nabestaanden levert weliswaar veel interessante informatie op, maar emoties kleuren dikwijls hun herinneringen."

Door Els Neijts

Brieven, dagboeken en rapporten die tijdens de oorlog zijn geschreven blijken wat dat betreft een betrouwbaarder beeld te geven. Simons: "Mijn werk wordt aanzienlijk makkelijker gemaakt door mensen die dit soort documenten hebben bewaard."

In november van dit jaar moet Simons' boek over verzetsgroep de Liniecrossers uitkomen. Deze verzetsgroep runde in de laatste maanden van de oorlog een illegale vervoersmaatschappij in de Biesbosch en vervoerde onder meer militaire inlichtingen van het bezette noorden naar het bevrijde zuiden. Veel van deze inlichtingen geven een macaber beeld van de situatie in Rotterdam in de laatste maanden van de oorlog. Simons: "Mijn onderzoek richt zich vooral op de inhoud van spionagerapporten. Dat waren niet alleen militaire inlichtingen, maar ook informatie over bijvoorbeeld voedselvoorziening, medicijnen en het moreel van de bevolking. Er werd veelvuldig gebruik gemaakt van koerier(ster)s en 'crossers', mensen die via een illegale vervoerslijn 's nachts in bootjes en kano's door de Biesbosch navigeerden."

Gaandeweg zijn onderzoek kwam Simons steeds meer bewaard gebleven documenten tegen die als materiaal dienen om de menselijk gekleurde herinneringen te kaderen. "Natuurlijk ben ik gegrepen door alle wanhopige en ingrijpende verhalen over bijvoorbeeld de enorme honger in de stad. Ouders die hun dochters langs de boeren stuurden voor, noem het maar hongerprostitutie. Dilemma's die binnen het verzet speelden intrigeren me ook. Over liquidaties uit naam van het verzet kun je je afvragen of ze, door de vreselijke represailles die er vaak op volgden, wel verantwoord waren. Radicalisering had je toen ook. Maar, emoties en tijd maken dat mensen zaken door elkaar gaan halen en ik blijf natuurlijk wel historicus. Daarom zijn brieven, dagboeken en spionagerapporten zo interessant. Ik heb een telegram gevonden waarin gemeld wordt dat in maart 1945 alleen al in Rotterdam het aantal sterfgevallen door hongersnood 1200 bedroeg. In de voetnoot staat zelfs dat er foto's van lijken zijn. De rillingen lopen over mijn rug als ik dat lees."

Jelle Simons 'rolde' het schrijverschap in door zijn afstudeerscriptie over Voetbal in de Eerste Wereldoorlog, die hij schreef voor zijn studie militaire geschiedenis. Daarin toonde hij aan dat in Groot-Brittannië - waar geen dienstplicht gold - voetbalclubs tijdens de Eerste Wereldoorlog werden ingezet om spelers en supporters te rekruteren. Aan het front werd voetbal ingezet om de samenhang binnen militaire eenheden te versterken. Sport als bindmiddel in de oorlog, Simons trok er de aandacht mee. Zijn scriptie werd gepubliceerd en bekroond met een prijs. Na zijn studie leverde hij onder meer een bijdrage aan het boek Feyenoord de Grootste. Hij schreef er tien verhalen voor. "De eerste kampioenstrainer van Feyenoord was Harry Waites, ook een Britse soldaat!"

Simons verwelkomt alle documenten die als aanvulling kunnen dienen voor het boek dat hij nu schrijft. Wie hem van dienst kan zijn, kan contact opnemen via info@liniecrosserssliedrecht.nl.

 

 

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden