‘Stolpersteine’ is een project van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig (1947, Berlijn).
‘Stolpersteine’ is een project van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig (1947, Berlijn).

Stolpersteine voor gezinnen en opperrabijn

do 25 nov 2021, 06:24 Algemeen 232 keer gelezen

Rotterdam - Deze week zijn in Rotterdam vijfenvijftig Stolpersteine geplaatst. In de Noordmolenstraat zijn op de 22e op twee adressen Stolpersteine geplaatst: drie bij nummer 86a voor het Joodse echtpaar van manufacturenhandel Het Wonder (Israël Levi de Winter en Henriette de Winter-van Biene en voor hun dochtertje Grietje de Winter) en twee bij nummer 66a voor het Joodse echtpaar De Wijze (Benjamin Salomon de Wijze en Belia de Wijze-van Biene; Belia was de oudere zus van Henriette).

Benjamin de Wijze kwam in 1943 om in Polen en zijn vrouw Belia in 1945 in Midden-Europa.
Het gezin De Winter is in 1942 in Auschwitz vermoord. Israël Levi de Winter, geboren in Rotterdam in 1908, trouwde in 1933 met de eveneens in Rotterdam geboren Henriette van Biene (1909). In 1937 werd hun dochter Grietje geboren en een jaar later openden ze manufacturenhandel Het Wonder.

In januari 2020 is de oorspronkelijke geveltekst van manufacturenhandel Het Wonder bij een verbouwing ontdekt en later dat jaar op kosten van de gemeente Rotterdam gerestaureerd. Roterodamum heeft bij de ontdekking de monumentenstatus aangevraagd en waardeert zo de inspanningen van alle betrokken partijen met de plaatsing van een plaquette en oorkonde. Het komt zelden voor dat sporen van het dagelijks leven van joodse inwoners uit de crisis- en oorlogsjaren worden aangetroffen.

De textielwinkel is na de oorlog door een ver familielid voortgezet. De firma Zeeman houdt het bord in ere.
Eveneens op 22 november zijn er ‘struikelstenen’ geplaatst voor opperrabbijn Davids en zijn zoon Elijah Nachman Davids bij het adres Beatrijsstraat 32b. Davids was sinds 1930 opperrabbijn van Rotterdam en vervulde die functie tot hij in 1943 werd gedeporteerd naar kamp Westerbork en later naar kamp Bergen-Belsen, waar hij in 1945 is vermoord, hij werd 49 jaar. Zijn vrouw Erika Feuchtwang overleefde de oorlog. Zijn zoon bezweek net na de bevrijding van kamp Bergen-Belsen op 19-jarige leeftijd.

Uit de krant